Sẽ "nắn" thực phẩm chức năng đi đúng quỹ đạo

Tại hội thảo, các nhà quản lý, các nhà khoa học và các chuyên gia dinh dưỡng, thực phẩm đã khuyến cáo người tiêu dùng, khi sử dụng các sản phẩm TPCN, không nên tin tưởng một cách mù quáng về vai trò, công dụng của TPCN, nhưng cũng đừng quay lưng lại với TPCN.

Tại Hội thảo “Vai trò của thực phẩm chức năng và công tác quản lý” do Bộ Y tế tổ chức ngày 27/10 tại Hà Nội, PGS. TS. Nguyễn Thanh Long - Thứ trưởng Bộ Y tế đã yêu cầu các cơ quan chức năng phải đảm bảo sự phát triển thực phẩm chức năng (TPCN) đúng quỹ đạo, đồng thời, trong năm nay Bộ Y tế sẽ ban hành quy định về ghi nhãn, công bố tác dụng và phải có nghiên cứu lâm sàng, cũng như tăng cường công tác hậu kiểm đối với các mặt hàng TPCN. 53% lỗi vi phạm của TPCN liên quan đến quảng cáo TPCN xuất hiện ở Việt Nam trong khoảng 10 năm nay và phát triển rất nhanh từ 5 - 6 năm trở lại đây. Hiện nay, Việt Nam đã có tới 10.000 sản phẩm TPCN các loại và hiện có 1.781 doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh các mặt hàng TPCN. Chính sự phát triển nhanh chóng đó đã trở thành những nguyên nhân gây nên nhiều bất cập. Trên thị trường TPCN đã xuất hiện những tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh sản phẩm không đảm bảo chất lượng, lợi dụng người tiêu dùng, đặc biệt là người bệnh cả tin, thiếu hiểu biết về TPCN để thu lợi.

Báo cáo từ Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế cho thấy số vụ vi phạm quảng cáo TPCN không ngừng tăng lên, trong số các vụ xử lý vi phạm về TPCN thì có đến 53% là vi phạm về quảng cáo. Thậm chí theo TS. Trần Quang Trung - Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, nhiều loại TPCN được quảng cáo chữa được hàng chục bệnh, trong đó có cả các bệnh như ung thư, HIV/AIDS... Khi bị cơ quan chức năng phát hiện, đơn vị kinh doanh đã chuyển địa điểm đi thành phố khác và mang tên pháp nhân khác, nhưng chỉ là “bình mới, rượu cũ”. Trong số các vụ xử lý vi phạm về TPCN thì có đến 53% là vi phạm về quảng cáo.

Cũng về vấn đề này, TS. Nguyễn Mạnh Hùng, Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hội Tiêu chuẩn và Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam cho rằng, thị trường TPCN đang trở nên phức tạp bởi hàng giả, không nhãn mác hoặc thông tin không đầy đủ, chính xác. Cũng theo ông Hùng, tình trạng người dân không được cung cấp đầy đủ thông tin về TPCN hay tình trạng một số doanh nghiệp quảng cáo quá mức về vai trò của TPCN như thần dược có thể chữa được ung thư, HIV/AIDS không chỉ làm cho việc sử dụng TPCN không đạt được hiệu quả mà trong nhiều trường hợp còn gây ảnh hưởng đến sức khỏe người tiêu dùng, lãng phí tiền của.

Thực phẩm chức năng sẽ phải ghi nhãn cụ thể

Trên thực tế, TPCN nằm giữa giới hạn thực phẩm truyền thống và thuốc, không có tác dụng thay thế thuốc và chỉ có tác dụng hỗ trợ chức năng nào đó trong cơ thể, giúp tăng cường sức khỏe, giảm bớt nguy cơ bệnh tật... Tuy nhiên, các sản phẩm TPCN ở nước ta khi lưu hành trên thị trường không bắt buộc thử nghiệm lâm sàng cũng như công bố định lượng, các phép thử đối với thảo dược chủ yếu là định tính, chưa định lượng được hàm lượng... Lợi dụng điều này, một số doanh nghiệp đưa chất cấm vào sản xuất TPCN, khi bị phát hiện đã phải rút giấy phép, đem đi tiêu hủy. Trên thị trường cũng xuất hiện nhiều hàng lậu, hàng trốn công bố...
 
Theo Thứ trưởng Nguyễn Thanh Long, đây là những vấn đề mà Bộ Y tế  đang đặt ra và sẽ cùng bàn thảo với các cơ quan quản lý, các hiệp hội và các nhà khoa học để khi ban hành các Thông tư hướng dẫn về ghi nhãn TPCN, Thông tư hướng dẫn quản lý TPCN có sự quản lý đúng đối với TPCN. Tuy nhiên, Thứ trưởng Long nhấn mạnh, các nhà sản xuất, các doanh nghiệp kinh doanh TPCN cũng phải nhìn nhận trách nhiệm của mình đối với việc bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng và khẳng định nếu doanh nghiệp nói sản phẩm tốt nhưng thực tế gây ảnh hưởng đến người bệnh thì cơ quan chức năng sẽ xử lý nghiêm.

Tại hội thảo, thừa nhận vai trò, chức năng của TPCN trong việc hỗ trợ sức khỏe người tiêu dùng, nhưng PGS. TS. Lương Ngọc Khuê, Cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh, Bộ Y tế khẳng định, TPCN không phải là thuốc, còn quy chế của Bộ Y tế là quy chế kê đơn thuốc. Cho nên thuốc thì phải quản lý theo kê đơn thuốc, không thể có sự nhầm lẫn với TPCN được.

Liên quan đến công tác quản lý TPCN, TS. Trần Quang Trung cho biết, Bộ Y tế hiện đang đôn đốc việc ban hành Thông tư về ghi nhãn đối với TPCN. Thông tư này sẽ tác động tới toàn bộ doanh nghiệp đang sản xuất, kinh doanh TPCN nhưng công tác quản lý cũng phải tiệm cận tới các nước ASEAN, các nước phát triển để đảm bảo quản lý hài hòa và chặt chẽ hơn.    

Thái Bình

Theo: suckhoedoisong

Tags: